Hoe ga je om met verkleuring van kunststof armaturen door de zon?

Kunststof is een veelzijdig en vaak budgetvriendelijk materiaal voor buitenverlichting. Het heeft echter één grote vijand: de zon. Na een paar seizoenen in de volle zon kun je merken dat je eens zo mooie, witte kunststof lamp dof en gelig wordt, of dat een zwarte behuizing vaal en grijs uitslaat. Bovendien kan het materiaal broos worden.

Als tuinverlichtingexpert is dit een veelgehoord probleem, met name bij de goedkopere armaturen. Wat veroorzaakt deze verkleuring en, belangrijker nog, kun je er iets aan doen?

De oorzaak: UV straling, de sluipmoordenaar

De grote boosdoener is de ultraviolette (UV) straling in zonlicht. Deze onzichtbare straling is extreem krachtig en breekt langzaam maar zeker de chemische verbindingen in het plastic af.

• Het gevolg: De kleurpigmenten in het kunststof vervagen, wat leidt tot verkleuring. De weekmakers in het plastic worden afgebroken, waardoor het materiaal zijn flexibiliteit verliest en bros wordt.

Preventie: De kwaliteit van het kunststof

De beste manier om met dit probleem om te gaan, is door het bij de aankoop te voorkomen. Er is een wereld van verschil tussen verschillende soorten kunststof.

• Standaard kunststof (PE, PP): Vaak gebruikt in zeer goedkope armaturen. Deze zijn het minst bestand tegen UV-straling en zullen het snelst verkleuren en broos worden.

• Hoogwaardig, UV-gestabiliseerd kunststof: A-merken investeren in duurdere kunststoffen waaraan speciale UV-stabilisatoren en -blokkers zijn toegevoegd. Materialen als polycarbonaat (PC) of acrylonitril butadieen styreen (ABS) zijn van nature veel beter bestand tegen de invloed van de zon. Ze behouden hun kleur en flexibiliteit aanzienlijk langer.

De hogere prijs van een merk-armatuur zit dus vaak niet alleen in het design, maar ook in de onzichtbare kwaliteit en duurzaamheid van het gebruikte kunststof.

Kun je verkleuring herstellen? De realiteit

Wat als het kwaad al geschied is? De mogelijkheden zijn helaas beperkt.

• Diepe vergeling: Als een witte lamp echt diepgeel is geworden, is dit een chemisch proces dat door het hele materiaal zit. Dit is onomkeerbaar.

• Oppervlakkige dofheid: Als een zwarte of gekleurde lamp vooral dof en vaal is geworden, is er soms nog hoop. De bovenste laag van het plastic is dan uitgedroogd.

  • De oplossing: Je kunt proberen het oppervlak te behandelen met een speciale kunststof-hersteller of een bumper-poets (bekend uit de auto-industrie). Deze producten bevatten oliën en siliconen die in het plastic trekken en de kleur tijdelijk kunnen ophalen en de glans herstellen.

  • De kanttekening: Dit is een tijdelijke, cosmetische fix. Na een paar maanden blootstelling aan de elementen zal je de behandeling moeten herhalen.

Wat te doen met broos geworden kunststof?

Als je merkt dat het plastic van je lamp broos is geworden en bij aanraking al kleine barstjes vertoont, is er maar één veilig advies: vervangen. Een broos armatuur kan makkelijk breken, waardoor de waterdichtheid verloren gaat en de elektrische onderdelen bloot komen te liggen. Dit is onveilig.

Kwaliteit is de beste bescherming

Verkleuring van kunststof buitenverlichting is primair een kwaliteitsprobleem. De beste strategie is om bij de aankoop te investeren in armaturen van gerenommeerde merken die gebruikmaken van hoogwaardige, UV-bestendige materialen. Heb je toch last van doffe plekken, dan kan een kunststof-hersteller een tijdelijke opfrisbeurt geven. Maar de belangrijkste les is dat bij kunststof buitenproducten, goedkoop op de lange termijn vaak duurkoop is.